Volgens Anita Hoofs, onderzoeker varkensgedrag bij Wageningen University & Research, gaat het bij hokverrijking niet om het afvinken van regels, maar om het creëren van een goede leefomgeving voor varkens. Tijdens de persmeeting begin januari, waarin de nieuwe Brochure Hokverrijking en nestbouwmateriaal werd gepresenteerd, benadrukte zij dat goedbedoelde maatregelen soms weinig effect hebben als ze niet aansluiten bij het gedrag van het varken.
Eén van de belangrijkste adviezen van Hoofs is: kijk altijd eerst naar de functiegebieden in het hok. “Varkens maken een duidelijke scheiding tussen liggen, eten/drinken/exploreren en mesten. Die indeling moet je respecteren en benutten.”
Hokverrijking hoort het rustgebied zo min mogelijk te verstoren. “Daar willen varkens rust hebben. Hang je daar ruiven of touwen, dan verstoor je dat. Instrooien kan daar wel, omdat dit het exploratiegedrag synchroniseert. Na een piek van exploreren volgt weer rust.”
Belangrijk is ook dat hokverrijking niet wordt besmeurd met mest. De beste plek voor wroetbakken, dosators, touwen en jute doeken is daarom het activiteitsgedeelte. Door materiaal strategisch te plaatsen, is het bovendien mogelijk het mestgedrag te sturen: waar wordt gewroet, wordt meestal niet gemest.
Slimme details maken het verschil
Het succes van hokverrijking zit vaak in kleine details:
- strooi strooisel breed, niet in hoopjes, om competitie te voorkomen;
- gebruik bij ruiven bij voorkeur modellen die aan meerdere kanten open zijn;
- zorg dat varkens gemakkelijk voldoende materiaal uit manden en ruiven kunnen trekken;
- hang dosators niet te hoog: het materiaal moet zich maximaal op schouderhoogte bevinden;
- hokverrijking boven een voer- of brijtrog moet langstengelig zijn;
- variatie houdt de interesse vast.
Ga experimenteren
“Denk niet: ik heb de brochure gelezen en ga nu meteen 200 manden bestellen”, zegt Hoofs. “Kijk wat in jouw situatie werkt en neem daar de tijd voor. Het varken vertelt of de hokverrijking werkt. Kijk bij ruiven bijvoorbeeld of de openingen groot genoeg zijn zodat de varkens er iets uit kunnen halen, maar niet zo groot dat het materiaal binnen een uur op is. Is de hoogte geschikt voor zowel lichte als zware dieren? Dit evenwicht vinden is echt een kunst.”
Bekijk de brochure en de Hokverrijkingskaart
Bekijk hier de Brochure Hokverrijking en nestbouwmateriaal waarin alles omtrent hokverrijking uitgebreid is omschreven volgens de vernieuwde wettelijke criteria en actuele kennis. De Hokverrijkingskaart is een verkorte, praktische versie van de brochure met de belangrijkste informatie over hokverrijking en een handige checklist.
Meer over hokverrijking
Bekijk ook onze overige artikelen over hokverrijking:
- Eén lijn in hokverrijking: nieuwe brochure geeft duidelijkheid
- Wat verstaan we onder eetbaar en wroetbaar?
- Hokverrijking: een praktische aanpak
- Hoeveel hokverrijking is genoeg? Zo werkt de 25 procent-regel
- Nestbouwmateriaal voor zeugen: uiting van natuurlijk gedrag rondom het werpen
Binnenkort op deze website:
- Hokverrijking: niet alleen omdat het moet, maar omdat het ook wat oplevert
- Wat als standaard hokverrijking niet genoeg is?
- Zo werkt de checklist hokverrijking
- Hokverrijking: waar controleert de NVWA op?
Tekst: Gerben Hofman
Beeld: WUR
