De rechtbank Gelderland ziet ruimte voor vergunningverlening op basis van doelsturing en continu meten van stalemissies. Dat blijkt uit een uitspraak over twee vergunningen voor varkenshouders in de Gelderse gemeenten Berkelland en Oost-Gelre. Toch zijn de vergunningen vernietigd, omdat de onderbouwing van de stikstofruimte niet voldeed.
De twee vergunningen waren ontwikkeld met de Omgevingsdienst Achterhoek en provincie Gelderland. Daarbij werd niet alleen gewerkt met een vooraf vastgestelde emissiefactor. Sensoren meten continu wat daadwerkelijk uit de stal komt. Ook wordt gedurende het jaar aan het bevoegd gezag gerapporteerd.
Volgens de rechtbank biedt die combinatie voldoende zekerheid over de emissieprestaties van het stalsysteem. Daarmee krijgt doelsturing juridisch meer houvast. Wel stelt de rechter dat de ammoniaksensoren elk jaar worden vervangen. Er was uitgegaan van vervangen om de drie jaar, maar dan zou de kans op afwijkende metingen te groot worden.
Staltechniek zonder emissiefactor geaccepteerd bij continu meten
Ook voor innovatieve staltechnieken is de uitspraak relevant. In deze zaken ging het om een techniek (Combiscraper) waarvoor nog geen vastgestelde emissiefactor in de Omgevingsregeling beschikbaar was. De emissiereductie was beoordeeld door een onafhankelijke deskundigencommissie. De rechtbank accepteerde deze aanpak in combinatie met continu meten.
Dat kan betekenen dat nieuwe technieken eerder in de praktijk kunnen worden toegepast, zonder dat eerst een volledig traject voor een vastgestelde emissiefactor hoeft te worden doorlopen.
Stikstofruimte blijft knelpunt
De vergunningen zijn helaas toch vernietigd. De rechtbank vond onvoldoende onderbouwd dat de gebruikte stikstofreductie daadwerkelijk beschikbaar was voor vergunningverlening. Reductie die al nodig is om Natura 2000-gebieden te beschermen of natuurdoelen te halen, kan niet zonder meer nogmaals voor een vergunning worden ingezet. Dit wordt de additionaliteitstoets genoemd.
Voor de twee betrokken varkenshouders betekent de uitspraak dat zij nog steeds geen definitieve vergunning hebben. Dit is een domper voor deze ondernemers die graag verder willen. Tegelijkertijd biedt de uitspraak wel belangrijke aanknopingspunten voor doelsturing, continu meten en het sneller toepassen van innovatieve staltechnieken.
Tekst: Gerben Hofman
Beeld: beeldarchief Prosu BV (ter illustratie)
