De voedselprijzenmonitor volgt de prijsontwikkelingen op drie niveaus in de voedselketen. Iedere maand wordt de monitor cijfermatig bijgewerkt en om de maand inhoudelijk toegelicht. De monitor is deze keer geactualiseerd met de cijfers van juni 2020. Halverwege september is de update gepland met de verklaring van de voedselprijzen tot en met juli 2020.
De consumentprijs van varkensvlees daalde met 2% de afgelopen twee maanden maar de consumentenprijsindex zit nog stevig in het zadel met een niveau van 118 punten. Nadat de afzetmogelijkheden voor varkensvlees naar de foodservice en Zuid-Europese afnemers sterk verminderden als gevolg van de Covid-19-pandemie, moesten diverse slachterijen tijdelijk hun deuren sluiten vanwege zieke werknemers.
Daar kwam bij dat de Chinese overheid de grenzen sloot voor een aantal slachterijen uit Nederland, Duitsland en Denemarken. Dit leidde tot een forse turbulentie in de afzetmogelijkheden voor varkensvlees en tot sterke prijsdalingen. De industrieprijs daalde van 140 punten in maart naar 131 punten in mei (een daling van 8%) en de prijs af boerderij daalde zelfs met 24%.
Prijsontwikkeling
De consumentenprijs daalde weliswaar met 2%, maar de index ligt met 118 punten nog ongekend hoog. De hoge prijzen zijn een reactie op de wereldwijde krapte in het aanbod en gestegen wereldmarktprijzen sinds begin vorig jaar. Omdat de industrieprijs de laatste maanden een veer heeft gelaten met een daling van 8% (van 140 naar 131 punten) is er een groter gat ontstaan tussen de consumentenprijs en de industrieprijs. Dat betekent dat de retail goedkoper heeft kunnen inkopen en marge heeft kunnen vergroten. Overigens beweegt de consumentenprijs veel stabieler dan de producentenprijsindex (industrieprijs) en de af boerderij-index.
De industrie heeft fors lagere marktprijzen betaald aan de varkenshouders. De af-boerderijprijs reageerde zeer sterk en daalde van 158 punten in maart naar 121 punten in mei (een daling van 24%). De prijs ligt nog wel 10% hoger dan vorig jaar en op het gemiddelde niveau over de afgelopen 8 jaar. Meer recent (eind juni, juli) is er nauwelijks beweging geweest in de varkensprijzen, in afwachting van verdere ontwikkelingen in slachtcapaciteit en afzetmogelijkheden. Intussen zijn slachterijen weer open en wordt de opgelopen achterstand langzamerhand weggewerkt.
Prijsvorming
De prijsontwikkeling van het pakket varkensvlees dat de consument in de supermarkt koopt, is opvallend vlak, zij het dat de gemiddelde prijs in december iets hoger ligt. De retail heeft een eigen prijsbeleid dat beperkt beïnvloed wordt door de inkoopprijs. Het prijsniveau bij concurrenten, promotieacties en de rol van vlees in het totale productassortiment van supermarkten spelen ook een rol. Prijsbewegingen van industrie (producentenprijs) en boeren (af boerderij) vertonen daarom nauwelijks samenhang met de consumentenprijs.
Door de seizoenseffecten in de afzet op detailhandelsniveau schommelen de wekelijkse slachterij- en handelsnoteringen of opbrengsten van vleesvarkens. De EU heeft de laatste jaren een flink gestegen zelfvoorziening in varkensvlees (tot circa 120% in 2019), wat betekent dat de prijsvorming in toenemende mate invloed ondervindt van de prijzen in derde markten buiten Europa.
Bron: Agrimatie
