De grondstoffenmarkt voor diervoeders blijft sterk beïnvloed door geopolitieke spanningen, met name door de oorlog in het Midden-Oosten. Hoewel grote oogsten en ruime voorraden wereldwijd in theorie voor prijsdruk zorgen, is het effect in de praktijk beperkt. Stijgende logistieke kosten, onzekerheid over handelsroutes en internationale politieke ontwikkelingen domineren momenteel de markt. De invloed van geopolitiek weegt daarmee zwaarder dan andere factoren die de grondstoffenmarkt beïnvloeden zoals aanbod en voorraadniveaus.
Ruim aanbod sojaschroot, geopolitiek zet prijsrichting
De sojaschrootmarkt laat een duidelijke tweedeling zien. Enerzijds zorgt de recordoogst in Brazilië, met een productie van circa 182 miljoen ton, voor een ruim aanbod, meldt Agruniek Rijnvallei in een wekelijkse grondstoffenupdate. Normaal gesproken zou dit leiden tot lagere prijzen. Toch blijft die daling beperkt, omdat andere factoren de markt domineren.
Tegelijkertijd stijgen de prijzen. Volgens de website van Agrifirm heeft dit direct te maken met oplopende energie- en gasprijzen als gevolg van de spanningen rond Iran. Hierdoor worden zowel het verwerken van soja als transport duurder. Ook ForFarmers wijst, via hun nieuwsbrief, op de sterke invloed van geopolitiek: markten reageren direct op ontwikkelingen tussen de VS en China, wat leidt tot forse prijsschommelingen.
Maïsprijzen blijven stijgen ondanks goede zaaicondities
Ook op de maïsmarkt is het aanbod ruim. Wereldwijd zijn de voorraden groot en de omstandigheden voor de tweede oogst in Brazilië zijn gunstig, aldus Agruniek Rijnvallei. Daarnaast komt er volgens Agrifirm extra aanbod op gang vanuit Zuid-Amerika, waar de oogst beter lijkt dan eerder verwacht.
Toch blijven de prijzen stevig. Volgens ForFarmers zorgen stijgende kunstmestprijzen – als gevolg van het conflict in het Midden-Oosten – voor hogere productiekosten. Zo stijgen de kunstmestprijzen als gevolg van dit conflict en dat heeft met name impact op de mais. Voor mais is namelijk meer kunstmest nodig in vergelijking met bijvoorbeeld soja. Hierdoor zou het kunnen zijn dat er in de VS meer sojabonen worden ingezaaid in plaats van mais.
Daarnaast veranderen handelsstromen. Zowel ForFarmers als Agrifirm wijzen op een lagere beschikbaarheid vanuit Oekraïne, waardoor Europa meer afhankelijk wordt van import uit onder meer Frankrijk, Brazilië en de VS. Tegelijkertijd stijgen de vrachtkosten, wat import duurder maakt.
Ook de energiemarkt speelt een rol. Agruniek Rijnvallei benadrukt dat hogere benzineprijzen de ethanolproductie stimuleren, wat de vraag naar maïs ondersteunt. Daarmee blijft de prijs, ondanks het ruime aanbod, duidelijk opwaarts gericht.
Tarwe en gerst: volatiele markt
De tarwemarkt blijft bijzonder volatiel. Grote oogsten op het zuidelijk halfrond en verbeterde condities van wintertarwe in de Verenigde Staten zorgen voor een ruim aanbod, meldt Agruniek Rijnvallei. Anderzijds zorgen geopolitieke spanningen voor sterke prijsschommelingen binnen de grondstoffenmarkt. Volgens Agrifirm reageren tarweprijzen momenteel vooral op spanningen tussen de VS en Iran. Stijgende olie- en energieprijzen en een dalende euro-dollar koers drijven de Europese prijzen op.
Daarnaast zijn er regionale verschillen. Zo zijn de opbrengstverwachtingen in delen van de VS naar beneden bijgesteld door droogte en temperatuurextremen, meldt zowel ForFarmers als Agrifirm. Tegelijkertijd zijn de weersomstandigheden in West-Europa juist gunstig.
Op de gerstmarkt speelt bovendien krapte. Agrifirm signaleert dat voergerst schaars is en in prijs is gestegen, zelfs tot boven tarweniveaus. De vraag blijft wereldwijd hoog, onder meer door extra import vanuit China.
Bijproducten en vezelrijke grondstoffen
Ook bijproducten en vezelrijke grondstoffen bewegen mee met de onrustige markt. Volgens ForFarmers en Agrifirm zijn veel producten krap beschikbaar, wat prijzen ondersteunt. Zo blijft DDGS schaars en is zonneschroot moeilijk verkrijgbaar, al is er nieuwe aanvoer op komst.
Raapschroot is volatiel en stijgt in prijs door sterke vraag en hogere olieprijzen, meldt Agrifirm. Tegelijkertijd wisselt de beschikbaarheid, onder meer door verschillen tussen GMO en NON-GMO productstromen, aldus ForFarmers.
In het vezelsegment is de beschikbaarheid van bietenpulp beperkt doordat er al veel is verkocht aan het begin van de campagne, meldt ForFarmers. Agrifirm voegt daaraan toe dat de vraag momenteel wat afneemt door de hoge prijs, waardoor de markt relatief stabiel blijft. Tarwegries en sojahullen blijven krap, terwijl palmpitschilfers en andere producten sterk reageren op logistieke kosten en internationale handel. Krapte, stijgende kosten en geopolitieke onzekerheid houden de markt in beweging.
Tekst: Esmee Groot Roessink
